;

Welcome to Khám Gì Ở Đâu

Nội soi siêu âm can thiệp - chọc hút tế bào khối u gan, tụy, u ổ bụng bằng kim nhỏ

NỘI SOI SIÊU ÂM CAN THIỆP - CHỌC HÚT TẾ BÀO KHỐI U GAN, TỤY, U Ổ BỤNG BẰNG KIM NHỎ

Chọc hút tế bào u gan, u tụy là kỹ thuật lấy bện h phẩm để xét nghiệm tế bào học, mô bệnh học tại tổn thương và thủ thuật này được thực hiện dưới sự hướng dẫn của siêu âm nội soi

I. ĐẠI CƯƠNG


Chọc hút tế bào u gan, u tụy là kỹ thuật lấy bện h phẩm để xét nghiệm tế bào
học, mô bệnh học tại tổn thương và thủ thuật này được thực hiện dưới sự hướng
dẫn của siêu âm nội soi

II. CHỈ ĐỊNH


ü Khối u tụy
ü Chẩn đoán và x ử trí tổn thương nang t ụy
ü Khối tổn thương quanh t ụy
ü Tổn thương gan trái
III. CHỐNG CH Ỉ ĐỊNH
+ Người bệnh suy hô hấp, nhồi máu cơ tim
+ Rối loạn đông máu nặng, giảm tiểu cầu
+ Không thể quan sát tổn thương (chướng hơi, nhiều dịch ổ bụng)
+ Mạch máu lớn tại vị trí chọc hút
+ Nguy cơ di căn theo kim chọc hút (tổn thương thân, đuôi tụy)

IV. CHUẨN BỊ


1. Người thực hiện: 1 bác sỹ chuyên khoa, 2 điều dư ỡng điều dư ỡng (1 phụ giữ
người bệnh, 1 hỗ trợ chọc hút tế bào)
2. Dụng cụ
Máy siêu âm nội soi, có đầu dò convex 360 và đầu dò linear để chọc hút
Kim chọc hút: 19Gauge (u dưới niêm mạc), 22 G ( u tụy), 25 G (ha y dùng)
Các dụng cụ khác: bơm và kim tiêm, thuốc sát khuẩn, thuốc tiền mê
(propofol, midazolam/ fentanyl), lam kýnh, cồn tuyệt đối để cố định tiêu bản,
khăn trải có lỗ.
Máy theo dõi mạch, Huyết áp, spO2
3. Người bệnh
Đối với người bệnh ngoại trú nên nằm lưu tại bệnh viện vài ngày sau làm thủ
thuật. Một số trường hợp chọc hút cần dùng kháng sinh đường uống 3 -5 ngày.
Được giải thích trước về thủ thuật .
Chuẩn bị tương tự soi dạ dày . Kiểm tra bilan đông máu, điều chỉnh các rối loạn đông máu .
V. CÁC BƯỚC TIẾN HÀ NH
1. Người bệnh : nằm tư thế nghiêng trái, đầu và ngực hơi cao, vai trái hơi ra sau,
chân phải gập ra trước (giống tư thế soi dạ dày) .
2. Tiền mê bằng : propofol hoặc midazolam/fentanyl đường tĩnh mạch hoặc đặt
nội khí quản tùy trường hợp. Mắc monitor theo dõi mạ ch, huyết áp, nhiệt độ,
nhịp thở .
3. Kỹ thuật
- Đưa đ ầu dò siêu âm nội soi xuống tá tràng, sau đó rút d ần đ ầu dò siêu âm lên
để xác đ ịnh vị trí chọc khối u.
- Nguyên tắc là lựa chọn vị trí sinh thiết trên mặt cắt “ th ẳng và đư ờng ngắn”.
- Kỹ thuật chọc hút:
+ Trước khi chọc hút , xác đ ịnh vị trí và hình ảnh tổn thương trên siêu âm n ội
soi và xác đ ịnh vị trí không có mạch máu đan xen b ằng mở phổ siêu âm doppler đánh
giá. Bằng việc sử dụng tần số có thể thay đ ổi phạm vi đ ầu dò( sâu/nông) đ ể tìm vị trí
chọc hút mà không có mạch máu đi qua
+ Siêu âm hoặc nội soi xác đ ịnh vỏ của kim chọc hút bằng cách đ ẩy thử qua
kênh sinh thiết, nếu đ ẩy khó qua có thể bị gập góc nên cần phải đi ểu chỉnh đ ể có
thể đẩy qua mà không gặp cản trở. Một cách đ ể tìm đư ờng cho kim chọc hút qua
được ống soi là gập đ ầu ống soi xuống ở vị trí thẳng giúp hạn chế tổn thương đ ầu
dò khi đưa kim ch ọc hút qua.
+ Đo kho ảng cách xa nhất từ đầu kim chọc hút tới vị trí chọc đ ể không chọc
quá vị trí tổn thương
+ Đẩy kim qua lớp niêm mạc vào hư ớng vào trong tổn thương dư ới hư ớng dẫn
siêu âm nội soi
+ Rút nòng ra khỏi kim và nối kim vào một syringe và hút với áp lực âm, sau đó
di chuyển kim qua lại bên trong tổn thương .
Lưu ý: Không đưa kim ra kh ỏi vị trí sinh thiết khi trong quá trình lấy tế bào.
Do đ ầu ống soi sẽ di chuyển cùng với kim trong qua trình chọc hút, nên cần phải
giữ chắc trục của ống soi đ ể quan sát đư ợc kim trên siêu âm trong quá trình làm thủ
thuật.
- Lấy bệnh phẩm bằng cách đ ẩy nòng (stylet) qua kim chọc hút hoặc bơm nư ớc
muối sinh lý hoặc bơm khí .
- Gửi xét nghiệm tế bào học.

VI. THEO DÕI

VÀ XỬ TRÍ TAI BIẾN
Người bệnh sau làm thủ thuật cần đư ợc theo dõi trên 6 giờ, không cần lưu t ại
bệnh viện vài ngày.
Biến chứng khi chọc hút dư ới siêu âm nội soi khoảng 2-6% .
+ Nhiễm trùng + Chảy máu , tụ máu trong thành ruột
+ Viêm tụy cấp (chọc tổn thương

Tốp bệnh viện thực hiện : Nội soi siêu âm can thiệp - chọc hút tế bào khối u gan, tụy, u ổ bụng bằng kim nhỏ
dịch vụ hay xem
; DMCA.com Protection Status